fa تأثیر یک دوره حرکت درمانی و رفلکسولوژی بر شدت درد و دامنه حرکتی زنان سالمند مبتلا به استئوآرتریت زانو تخصصي Special كاربردي Applicable <strong>هدف:&nbsp;</strong>هدف از تحقیق حاضر، بررسی تأثیر یک دوره حرکت‌درمانی و رفلکسولوژی برشدت درد و دامنه حرکتی زنان سالمند مبتلابه استئوآرتریت زانو است.<br> <strong>روش ها</strong>: 45 زن سالمند مبتلابه استئوآرتریت زانو به‌صورت هدفمند انتخاب، و به‌طور تصادفی در سه گروه پانزده‌نفره حرکت‌درمانی، رفلکسولوژی و کنترل تقسیم شدند. گروه حرکت‌درمانی و رفلکسولوژی به مدت چهار هفته و هر هفته پنج جلسه، به تمرین درمانی و رفلکسولوژی پرداختند. گروه کنترل نیز به انجام فعالیت‌&shy;های روزمره خود &shy;پرداختند. جهت ارزیابی شدت درد و میزان دامنه حرکتی زانوی آزمودنی به ترتیب از مقیاس بصری درد VAS و گونیامتر در پیش‌آزمون و پس‌آزمون استفاده شد. برای تجزیه‌ و تحلیل داده‌ها از آزمون‌های آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون تعقیبی توکی استفاده شد.<br> <strong>یافته ها:</strong> نتایج نشان داد که هر دو نوع پروتکل حرکات درمانی و رفلکسولوژی اثرات مثبت و معنی‌داری بر کاهش شدت درد و افزایش دامنه حرکتی مفصل زانوی آزمودنی‌های مورد بررسی دارد (P&le;۰/۰۵)، و پروتکل حرکات درمانی نسبت به پروتکل رفلکسولوژی اثرات معنی‌دار بیشتری بر میزان افزایش دامنه حرکتی داشته است (به ترتیب ۰/۰۰۱‌=P=۰/۰۰۱ ، P).<br> <strong>نتیجه گیری:</strong> بر اساس نتایج استفاده از هر دو نوع پروتکل حرکات درمانی و رفلکسولوژی به‌ منظور کاهش شدت درد و افزایش دامنه حرکتی زنان سالمند مبتلابه استئوآرتریت زانو توصیه می‌شود و استفاده هم‌زمان این دو پروتکل جهت درمان و اثربخشی بیشتر در این دسته از بیماران پیشنهاد می‌شود.<span dir="LTR"></span> <strong>Objective:&nbsp;</strong>The aim of this study was to compare the effect of a period of therapeutic exercise and reflexology on pain intensity and range of motion in elderly women with knee osteoarthritis.<br> <strong>Methods:&nbsp;</strong>45 elderly women with osteoarthritis of the knee were purposefully selected and randomly divided into three groups of 15: therapeutic exercise, reflexology and control. The therapeutic exercise and reflexology group practiced therapy and reflexology for 4 weeks and 5 sessions per week. The control group also performed their daily activities. To assess the intensity of pain and the range of motion of the subject&#39;s knee, the visual pain scale VAS and goniometer were used in pre-test and post-test, respectively. Data analysis was performed by one-way analysis of variance and Tukey&#39;s Post Hoc test.<br> <strong>Results:&nbsp;</strong>The results showed that both types of therapeutic exercise protocol and reflexology have positive and significant effects on reducing pain intensity and increasing range of motion of the knee joint of the subjects (P&le;0.05), and the therapeutic exercise protocol compared to the protocol. Reflexology had more significant effects on the rate of increase in range of motion (P=0.001; P=0.001, respectively).<br> <strong>Conclusion:&nbsp;</strong>Based on the results, the use of both protocols of therapeutic exercise and reflexology is recommended to reduce the severity of pain and increase the range of motion of elderly women with osteoarthritis of the knee. Simultaneous use of these two protocols for treatment and greater effectiveness in this group of patients is recommended حرکت‌درمانی, رفلکسولوژی, درد, دامنه حرکتی, سالمند, استئوآرتریت زانو Exercise therapy, Musculoskeletal manipulation, Pain, Range of motion, Aged, Osteoarthritis, Knee 98 109 http://biomechanics.iauh.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-108-2&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Kiani Dooghabadi فاطمه کیانی دوغ آبادی kiyani.fatemeh20@gmail.com 10031947532846002267 10031947532846002267 Yes Department of Sports Pathology and Corrective Movements, Faculty of Human Sciences, Imam Reza International University, Mashhad, Iran. گروه آسیب شناسی ورزشی و حرکات اصلاحی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بین المللی امام رضا (ع)، مشهد، ایران. Nahid Khoshraftar Yazdi ناهید خوشرفتار یزدی khoshraftar@um.ac.ir 10031947532846002268 10031947532846002268 No Department of Corrective Exercise and Sport Pathology, Faculty of Sport Sciences, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran. گروه حرکات اصلاحی و آسیب شناسی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. Hossein Farzaneh حسین فرزانه farzaneh.hossein68@gmail.com 10031947532846002269 10031947532846002269 No Department of Sports Science, Kashmar Higher Education Institute, Kashmar, Iran. گروه علوم ورزشی، مرکز آموزش عالی کاشمر، کاشمر، ایران.